Telefoon gestolen/verloren (in Europa)....rekening geplunderd , wie gaat dat betalen?

Ik ben zelf een keer online een flink bedrag kwijt geraakt in Frankrijk. In dat geval was mijn bankpas niet gestolen maar er was in Engeland, in Woking om precies te zijn, een vakantie betaald m.b.v. mijn bankpas. Het is nooit aangetoond maar ik had zelf het vermoeden dat mijn Amazon account gehackt was, waar mijn betalingsgegevens geregistreerd stonden. Naar aanleiding van dit voorval heb ik uitgezocht wat mijn rechten waren. Ik heb daarop aangifte bij de politie gedaan en een melding gemaakt van het voorval bij de bank en verzocht om volledige vergoeding (ruim 400 euro). Dat stond binnen 3 weken weer volledig op mijn rekening. Ik wist dus dat banken in de meeste gevallen de schade volledig vergoeden, o.a. om het vertrouwen in hun systeem niet te beschadigen.

Enige dagen geleden las in de Telegraaf een verhaal van een vrouw wiens telefoon gestolen was waarna haar telefoon werd gebruikt om via haar rekening betalingen te doen. Zie hier: vrouw-ziet-na-diefstal-telefoon-3500-euro-verdwijnen-maar-bank-hoef...  (helaas alleen voor betalende klanten)

In dat artikel werd vermeld dat het Kifid met een nieuwe, algemene maatstaf komt om te bepalen wanneer iemand grof nalatig is bij betalingen waarvoor hij geen toestemming heeft gegeven.
Dat is volgens de geschillencommissie het geval als iemand iets doet of nalaat wat een normaal, zorgvuldig persoon nooit zou doen. Een klant moet dus wel heel onvoorzichtig zijn geweest voordat de bank de schade niet hoeft te vergoeden. Die uitleg geldt volgens de geschillencommissie voortaan voor alle betalingen die zonder toestemming van de klant worden gedaan. Niet alleen na diefstal van een telefoon, maar bijvoorbeeld ook bij bankhelpdeskfraude. De vrouw vroeg haar geld terug van de bank maar zij kon niet uitleggen hoe er zonder haar toestemming was betaald. Dus werd de teruggave geweigerd door het Kifid die kennelijk vond dat de bewijslast ligt bij de klant, die moet maar zien te bewijzen dat ze niet grof nalatig is geweest. Maar dat ging niet meer aangezien haar telefoon weg is. Daarom kon de bank van haar kant ook niet sluitend bewijzen dat ze wel grof nalatig was geweest. De weigering vond ik dus echt vreemd.

Ik had een discussie met mijn vrouw over hoe vreemd ik het vond dat het Kifid met eigen regels kwam over grove nalatigheid van de klant alsof ze zelf een wetgevende instantie zijn en dat ze bovendien de bewijslast bij de klant legden, wat voorheen niet zo was. We hebben het er verder bij gelaten, we wonen immers niet meer in Nederland.

Maar vandaag las ik een item uit de nieuwsbrief die regelmatig verstuurt wordt over alles wat er speelt bij de overheid "La lettre Service Public d’information et de démarches administratives". Het artikel is hier helemaal te lezen: Arnaque en ligne : la banque doit-elle vous rembourser si vous avez...

In dat artikel wordt verwezen naar duidelijke jurisprudentie op basis van EU-wetgeving die zegt dat de bewijslast van grove nalatigheid nadrukkelijk "altijd bij de bank ligt". N.B. ook bij het vermoeden van fraude van de klant. De bank moet ten allen tijde de klant vergoeden; vermoeden van grove nalatigheid speelt geen enkele rol in de EU-wetgeving. Het Kifid lijkt dus zeer kwalijk bezig met het deponeren van eigen richtlijnen of zoals het in dat artikel genoemd wordt "een nieuwe, algemene maatstaf om te bepalen wanneer iemand grof nalatig is bij betalingen waarvoor hij geen toestemming heeft gegeven." Het lijkt dat er totaal voorbij wordt gegaan aan wat de EU-wetgeving voorschrijft!!

Zie hieronder de Richtlijn (EU) 2015/2366, bekend als de herziene Richtlijn betalingsdiensten of PSD2, bevat een aantal artikelen die van belang zijn in de zaak die in het artikel beschreven wordt:

Opmerking: het woord "Richtlijn" is enigszins misleidend want de artikelen 72 t/m 74 (en nog een aantal anderen) bevatten zgn. dwingende wetgeving. Lidstaten krijgen in de regel twee jaar (24 maanden) de tijd om een Europese richtlijn om te zetten in hun nationale wetgeving. Voor richtlijn (EU) 2015/2366 (PSD2) was de uiterste omzettingstermijn vastgesteld op 13 januari 2018, wat neerkwam op iets meer dan twee jaar na de publicatie in december 2015.

- Artikel 73 vereist dat de bank het bedrag van een ongeautoriseerde transactie terugbetaalt zodra zij daarvan op de hoogte is, uiterlijk aan het einde van de eerstvolgende werkdag.
Grove nalatigheid van de klant wordt niet als reden voor weigering beschouwd.

- Artikel 74 Staat de bank toe de klant te vragen het verlies te dragen, maar het ontslaat de bank niet van de verplichting tot een eerste terugbetaling. Slechts één uitzondering is voorzien. De bank mag terugbetaling weigeren indien er een ernstig vermoeden van fraude bestaat van de kant van de klant, mits zij deze redenen schriftelijk meedeelt aan de bevoegde nationale autoriteit. De bewijslast rust dus op de bank. Afgezien van deze uitzondering is de bank verplicht tot terugbetaling en kan zij vervolgens juridische stappen tegen de klant ondernemen. Het is aan de bank om grove nalatigheid aan te tonen.

- Artikel 72 heb ik zelf toegevoegd, het staat niet in het Franse artikel: De bewijslast dat een transactie daadwerkelijk is geautoriseerd en correct is geregistreerd, rust volledig op de bank. Een bank mag contractueel de bewijslast niet omdraaien en bij de consument neerleggen.

Ik heb in een email het Kifid de volgende vraag voorgelegd: “Wat zijn de argumenten en juridische ondersteuning waaruit de besproken nieuwe stellingname van het Kifid voortvloeit?”
Natuurlijk ben ik niet zo naïef om te denken dat het Kifid aan mij verantwoording gaat afleggen maar ik ben toch wel benieuwd of er überhaupt een reactie komt en wat er in dat geval in staat.

Het lijkt er in mijn ogen op dat het Kifid “zelf gefabriceerde regels” oplegt alsof het wetgeving is en de bewijslast “eigengereid” doorschuift naar de klant. Misschien dat het juridisch stand houdt in Nederland, maar dat lijkt niet het geval binnen Europa door de duidelijke Europese wetgeving. Het zou natuurlijk uiterst vreemd zijn als zou blijken dat Nederland geen rekening houdt met de Europese richtlijn.

Maar goed, mocht je zelf slachtoffer van iets dergelijks worden, weet dan dat er binnen het Europese recht toch recht op volledige vergoeding bestaat!