Monet au Havre

Behoorlijk aan de late kant, want nog slechts een week te gaan voordat in Le Havre een uitstekende tentoonstelling sluit waarin het jeugdwerk van de schilder Monet uitvoerig aan bod komt. In het Musée d'art moderne André Malraux, kortweg MuMa Le Havre. Geen toeval, hij bracht daar zijn jeugd door en als tiener op school tekende hij al karikaturen: medescholieren, leraren, lokale notabelen, bekende figuren uit het havenkwartier, matrozen en havenarbeiders. Een notaris uit Rouen, Léon Manchon, omstreeks 1858. Hij ging wat bijverdienen bij een lokale lijstenmakerij en kreeg toestemming om zijn potlood- en houtskooltekeningen daar in de etalage op te hangen. Die vonden gretig aftrek, een lucratieve business, hij werd in heel Normandië bekend. Met de pre-impressionist Eugène Boudin als leermeester begon hij plein-air te schilderen, de natuur in en dat kon toen ook een stuk gemakkelijker dan voorheen. Kant en klare tubes verf maakten dat mogelijk, lichtgewicht schildersezel mee, veel minder gebonden aan een atelier. In het museum ook mooie schilderijen van de oude haven (Pissarro) ongeveer op de plek waar dat museum nu is gevestigd, met tegenwoordig een iets ander uitzicht.

Daarna tot tweemaal de toegang tot de kunstacademie in Le Havre geweigerd en op een gegeven moment vertrokken naar Parijs om daar geleidelijk aan nationele en internationale bekendheid te krijgen. Vandaar dat zijn landschappen en schilderijen van zijn tuinen, de waterlelies, het eerste is waar de meeste mensen aan denken bij het horen van zijn naam. Die eerste periode van zijn leven is veel minder bekend. Wanneer je daar in Le Havre al dat jeugwerk ziet, denk je: wat een talent. Bij de recente tentoonstelling in het Singer museum in Laren "Meesterwerken uit Le Havre" kwam dat aspect nauwelijks aan bod. Maar die was dan ook iets breder van opzet: Monet, Renoir, Matisse en Dufy.

En natuurlijk ontkomt ook MuMa (mooi gebouw trouwens) niet aan die iconische schilderijen van de Nymphéas, waterlelies. Meteen wanneer je binnenkomt hangt daar een enorm kunstwerk van de Chinese kunstenaar Ai Weiwei, "Waterlilies #1", die zich door dat schilderij heeft laten inspireren. Ruim vijftien meter lang en meer dan twee en een halve meter hoog, opgebouwd uit 650.000 lego blokjes, 22 kleuren. Een stevige binnenkomer in de grote hal daar beneden. Monet zelf houdt ook nog een oogje in het zeil daar vlakbij de haven, nonchalant, zelfverzekerd, hier ben ik. Maar voor mij - niet een echte kunstkenner - was vooral zijn jeugdwerk een verrassing toen we daar in juli binnen stapten met het strand bijna onder loopbereik en een verkoelend briesje vanuit zee.