Nederlanders.fr

Hèt netwerk van, voor en door Nederlandstaligen in Frankrijk - zegt het voort!

NEDERLANDS ONDERAAN

 

Il est peu de tableaux ayant créé un tel scandale – et par la suite acquis une telle renommée – que ‘L’origine du monde’ de Gustave Courbet, peinte en 1866 pour un diplomate turc menant la grande vie à Paris, Khalil-bey. Et parmi ces quelques œuvres mondialement connues, celle-ci a été jusqu’à récemment la plus mystérieuse, et pour cause. Nul besoin de vous en rappeler le sujet : un corps féminin dénudé, montrant largement son sexe, mais laissant à l’imagination du public les traits du modèle. Et la question qui a bien sûr passionné les foules et enflammé les imaginations était de savoir à qui appartenait ce corps offert ainsi à la vue de tous. Était-ce Joanna Hiffernan, ‘la belle Irlandaise’, ou Jeanne de Tourbey, ‘la dame aux violettes’ , ou Cora Pearl, ‘la grande horizontale’? L’énigme a résisté pendant 152 ans aux plus fins limiers du monde de l’art, et n’a donc été résolue que l’année dernière par un historien, Claude Schopp, se servant de son simple bon sens. La clé – et c’est pour cela que je vous le raconte – reposait en un seul mot mal transcrit dans une lettre de Alexandre Dumas fils à Georges Sand. L’écrivain, qui connaissait bien Courbet, écrivait :  "On ne peint pas de son pinceau le plus délicat et le plus sonore l'interview de Mlle Queniaux de l'Opéra". Relisez-bien cette phrase : y comprenez-vous quelque chose ? Moi, non. Et notre historien non plus : ‘peindre une interview’ ? Non, il doit s’agir d’une coquille, d’une fausse transcription. Mais bon sang, c’est bien sûr, il s’agit de ‘l’intérieur’ de Mlle Queniaux, ce qui fait sens ! Et voilà comment, en changeant quelques lettres, on résout un grand mystère, car tout porte à croire, en effet, que Constance Quéniaux, danseuse à l’Opéra, était la femme si longtemps cherchée. Paix ait son âme : la bonne dame a pu en tous cas vivre tranquillement sans être tourmentée par les journalistes et détraqués de tous poils. Mentionnons tout de même que ‘l’Origine du Monde’ a été, peut-être justement de par ce secret qui l’entourait, une source d’inspiration pour des générations d’artistes – et l’est toujours. Notons entre autres le pendant masculin du tableau réalisé par la plasticienne Orlan, avec pour titre ‘l’Origine de la Guerre’. Je me bornerai moi à vous présenter une version fruitière de l’œuvre – vu que Facebook l’interprète comme pornographie - ainsi qu’un portrait de Courbet lui-même, effaré d’avoir si bien réussi à provoquer la société bourgeoise à travers les âges!

 

Œuvre originale : https://fr.wikipedia.org/wiki/L%27Origine_du_monde#/media/Fichier:O...  

 

NL/ Er zijn maar weinig schilderijen die zo'n schandaal hebben veroorzaakt - en vervolgens zoveel bekendheid hebben gekregen - als Gustave Courbet's ‘L’origine du monde’, geschilderd in 1866 voor een Turkse diplomaat die luxieus leven in Parijs leidde, Khalil-bey. En van die paar wereldberoemde werken was dit tot voor kort het meest mysterieuze, en terecht. Ik hoef u niet het onderwerp ervan te herinneren: een naakt vrouwelijk lichaam, dat het vrouwelijke geslacht ruim toont, maar het gezicht van het model aan de verbeelding van het publiek overlaat. En de vraag die de menigte natuurlijk fascineerde en de nieuwsgierigheid van iedereen aanwakkerde, was om te ontdekken wiens lichaam het was, die zó tentoongesteld werd. Was het Joanna Hiffernan, 'de mooie Ierse', of Jeanne de Tourbey, 'de dame met viooltjes', of Cora Pearl, 'de grote horizontale'? Het raadsel heeft 152 jaar lang stand gehouden tegen de beste bloedhonden van de kunstwereld, en werd pas vorig jaar opgelost door een historicus, Claude Schopp, die eenvoudig zijn gezond verstand gebruikte. De sleutel - en daarom vertel ik u dit allemaal - lag in één woord, dat slecht overgeschreven werd, uit een brief van Alexandre Dumas fils aan Georges Sand. De schrijver, die Courbet goed kende, schreef [ik vertaal]: "Men schildert niet met zijn meest delicate en sonore penseel het interview met Miss Queniaux, van de Opera". Lees deze zin nog eens: begrijpt u er iets van? Ik niet. En onze historicus ook niet: ‘een interview schilderen'? Nee, het moet een schijffout zijn, een slechte transcriptie. Maar verdomme, natuurlijk, het is Miss Queniaux's 'intérieur’ [binnenkant]: dat is pas logisch! En zo werd, door een paar letters te veranderen, een groot mysterie opgelost, want alles doet ons geloven dat Constance Quéniaux, een danseres van de Opera, de vrouw was die zo lang gezocht werd. Mocht haar ziel in vrede rusten: de goede dame kon in ieder geval van een goed leventje genieten, zonder gekweld te worden door allerlei journalisten en andere gekken. Het is wel het vermelden waard dat ‘L’origine du monde’, misschien juist vanwege het geheim dat er omheen lag, een bron van inspiratie is geworden voor generaties kunstenaars - en nog steeds is. De mannelijke tegenhanger van het schilderij, van de kunstenares Orlan, met als titel ‘L’origine de la guerre’, vind ik het vermelden waard. Maar – aangezien Facebook die kunstwerk interpreteert als porno – hier zal ik me tot het presenteren van een groente- en fruitversie beperken, alsmede een portret van Courbet zelf, die verbaasd lijkt over hoe goed het hem gelukt is om de bourgeois samenleving door de eeuwen heen te provoceren!

 

Originele schilderij: https://fr.wikipedia.org/wiki/L%27Origine_du_monde#/media/Fichier:O...  

Weergaven: 343

Rubrieken,

(klik hieronder voor meer berichten in dezelfde rubriek)

20201031, Cursussen en Opleidingen

Reactie van Nigella op 1 November 2020 op 9.18

Geweldig de groete-en fruitversie! Dankjewel voor dit mooie verhaal Sylvain.

Reactie van Mieke op 1 November 2020 op 21.29

En nog steeds actueel! Trouwens wat een fantastisch zelfportret. Zo'n uitdrukking/houding en dan jezelf schilderen zonder foto's als steun. Dank voor je artikel en uitleg. Prenez soin et restez en bonne santé!

Reactie van Veronka Hoogenbosch op 2 November 2020 op 8.29

Geweldig! Merci, Silvain.

Je reactie hieronder, dit zijn de huisregels. 

Je moet lid zijn van Nederlanders.fr om reacties te kunnen toevoegen!

Wordt lid van Nederlanders.fr

JOUW BERICHT...

COVIDNIEUWS

-

SPONSOR | ENTREPRISE

N26 IN FRANKRIJK


Foto's

  • Foto's toevoegen
  • Alles weergeven

© 2021   Gemaakt door: Anton Noë, beheerder en gastheer.   Verzorgd door

Banners  |  Een probleem rapporteren?  |  Privacybeleid  |  Algemene voorwaarden