Levensverwachting Frankrijk versus Nederland

Reactie van Jacques van HOUT op 1 Januari 2026 op 13.30

Niet zeker, dat Fransen, vooral de jonge Fransen, nu echt zo gezonder eten dus zou het over een langere tijd met de levensverwachting achteruit kunnen gaan. De stress op het werk en de gevolgen daarvan zijn zowat de belangrijkste oorzaken van het ziekteverkof. Ik zie hier mensen van tegen de 90 nog heel actief  bezig zijn maar heb ook jongere buren, die er slecht bijzitten hoor. Ik heb me helemaal aangepast aan het ongeproceste Franse voedsel en mijn cholesterolgehalte stijgt flink. Maar ja, ik heb ook de ouderjaarsavond bij vrienden uit de Elzas doorgebracht die ons saucisson aux noix, foie gras fermier, cuisses de canards fermiers, Bäckeofen voorschotelden. Wel een s'alalde de fruits' als toetje. Dus vraag ik me af of de huidige levensverwachting in Frankrijk veelt e maken heeft met  voeding. Hoewel wetenschappelijk onderzoek dat toch bevestigt. De bovenstaande statistiek geeft een indruk maar is de samenhang zo simpel ? Bonne et riche année 2026.

Reactie van Guy op 1 Januari 2026 op 14.29

Ik weet niet of het anderen dit ook zo ervaren, maar wat ons altijd opvalt als je in de buurt van een Pharmacie in je auto zit te wachten, of op n terrasje in de bij een Pharmacy: Hoe de mensen de Pharmacy binnen gaan, en hoe ze er weer uitkomen. Niet met een paar doosjes maar altijd met een draagtas VOL medicijnen, sur commande du Medecin general. En zelf ook altijd idem.

In LDF denkt men kennelijk dat de mens een chemische fabriek is die het allemaal wel verwerken kan.

 

Reactie van pieter10 op 1 Januari 2026 op 16.10

Als je dit soort cijfers probeert te analyseren dan moet je denk ik vooral kijken naar de verschillen in het oudere deel van de bevolkingsgroepen. Het kan best zijn dat over 30 jaar de levensduur in Frankrijk weer 5 jaar lager is dan in Nederland. 

Reactie van Jeannette op 1 Januari 2026 op 16.51

5 jaar is wel erg extreem,  het verschil is nu 1 jaar en 1 maand...
Ik denk stiekem dat er ook een verschil is tussen oud worden en gezond oud worden.

Veel Fransen krijgen bovendien vanaf 50 jaar al geregeld medische checkups waardoor hoge bloeddruk, cholesterol en diabetes in vroeg stadium ontdekt én behandeld wordt. 
Rokers wordt jaarlijk een ook longfoto aangeboden. 

Maar het blijft gissen inderdaad zolang we niet meer informatie hebben. 

Reactie van Ingrid de Eerste op 1 Januari 2026 op 17.40

Ik zit helemaal niet in de cijfers maar als ik om mij heen kijk dan worden vooral de vrouwen erg oud. Hier in 'ons' dorp zijn verschillende paysan dames die makkelijk de 95 passeren. Vergeet niet, een straffe dagindeling, geen grignotages geen sterke drank, beweegt de hele dag. Moestuin, kippen, inmaken. Het is altijd La maison de la Bonheur. Koffie, apéro. Ik zeg maar zo. Als je de kritische leeftijd van kanker voorbij bent en je leeft zonder excessen dan kom je een heel eind.

Reactie van nan van hees op 1 Januari 2026 op 19.04

Zou het verschil euthanasiebeleid een rol kunnen spelen? Kort door de bocht:  in Frankrijk de mensen zo lang mogelijk in leven  proberen te houden, in Nederland wellicht iets meer een keuze van de mens/ patiënt zelf.

Reactie van Edward Kriek op 1 Januari 2026 op 20.26

Dank voor dit uitermate interessant en goed onderbouwd artikel. Het zet aan tot nadenken over wat gezondheid nu echt bepaalt, verder dan de bekende adviezen over roken, drinken en bewegen.

De focus op de kwaliteit van voeding (UPF) en de inrichting van het zorgsysteem is zeer verhelderend. Het verklaart waarom een eenzijdige blik op leefstijlfactoren een onvolledig beeld geeft. De vergelijking tussen de médecin traitant als coördinator en de Nederlandse poortwachter is daarbij een eye-opener.

Om het gesprek verder te verdiepen, zouden nog twee perspectieven kunnen worden toegevoegd:

1. De rol van specifieke voedingsmiddelen: De zogenaamde 'Franse paradox' wijst op de mogelijke beschermende werking van traditionele producten zoals kaas, wellicht via gunstige effecten op de darmgezondheid. Dit nuanceert het voedingsverhaal verder: het gaat niet alleen om minder ultra-bewerkt voedsel, maar mogelijk ook om meer van bepaalde traditionele voedingsmiddelen.

2. De invloed van de sociale context: Gezondheid wordt in grote mate bepaald door de omstandigheden waarin mensen leven, werken en oud worden – de 'sociale determinanten'. Dit perspectief zou kunnen helpen verklaren waarom de levensverwachting binnen Frankrijk zelf zo sterk verschilt tussen regio's, en hoe factoren als sociale cohesie, stress en financiële zekerheid op de achtergrond meespelen.

Het mooie van uw analyse is dat het laat zien dat er geen blauwdruk is voor een gezond land, maar wel waardevolle lessen. Nederland kan leren van de Franse voedingscultuur en preventieve zorg, terwijl Frankrijk wellicht kan kijken naar de Nederlandse integrale aanpak en beweegcultuur. Het is een boeiende uitwisseling waar we allemaal beter van kunnen worden.

Reactie van Anton Noë, beheerder en gastheer op 1 Januari 2026 op 23.10

Het is fascinerende informatie. Dus ik ben verder gaan spitten in de literatuur. Onderzoek naar veroudering richt zich meestal op genetica en voeding. Maar de psychologische component – de 'wil om te leven' – heeft misschien ook een invloed op een lang en gezond leven? Onderzoek toont aan dat onze mindset direct invloed heeft op onze biologie.

Een studie van Becca Levy (Yale University) wijst uit dat mensen die positief naar ouder worden kijken, gemiddeld 7,5 jaar langer leven. Deze 'wil om te leven' verlaagt stresshormonen en versterkt het immuunsysteem, wat een krachtiger effect heeft dan fysieke factoren zoals een lage bloeddruk. Motivatie is dus niet alleen een gevoel, maar een biologisch overlevingsmechanisme dat, zo lijkt zij aan te tonen, zelfs ontstekingswaarden in het bloed kan verminderen.

Cultuurverschillen: Frankrijk vs. Nederland

De manier waarop de wil om te leven zich uit, verschilt per cultuur. Waar in Frankrijk de nadruk ligt op de collectieve 'Joie de Vivre', focust Nederland zich meer op individuele autonomie.

Aspect	Frankrijk	Nederland
Centrale Drijfveer	Le Plaisir: Genot en sociale rituelen.	Zelfregie: Autonomie en nuttig blijven.
Onderzoeker	Jean-Marie Robine	Rudi Westendorp
Focus	Behoud van sociale status en tradities.	Behoud van mobiliteit en onafhankelijkheid.
Instelling	Medisch optimisme (doorbehandelen).	Nuchterheid (kwaliteit boven kwantiteit).

De Franse Benadering

Onderzoekers zoals Jean-Marie Robine, die onder andere de oudste mens ooit (Jeanne Calment) bestudeerde, zien dat sociale structuren en het behoud van plezier in de kleine dingen cruciaal zijn voor de Franse langlevendheid.

De Nederlandse Benadering

In Nederland benadrukt Rudi Westendorp dat we 'oud kunnen worden zonder het te zijn'. De Nederlandse levenswil is echter kwetsbaar op het moment dat de zelfbeschikking in het geding komt; autonomie is hier de motor achter de motivatie om door te gaan.

Bronnen: Yale University (Levy), Leiden Longevity Study, SHARE-studie (Europe), RudiWestendorp.nl, ResearchGate (Robine).

__________________

In deze context - in dit forum - is de vraag of Nederlanders in Frankrijk de NL benadering of de FR benadering omarmen.

Reactie van Edward Kriek op 3 Januari 2026 op 23.40

Beste Anton,

Dank voor je uitstekende en zeer leesbare artikel. Je analyse, gestoeld op harde data over voeding en zorg, biedt een perfecte verklaring voor de ogenschijnlijke paradox tussen leefstijl en levensverwachting. Het is verfrissend om verder te kijken dan de standaardadviezen.

Bij het lezen dacht ik meteen aan een fascinerende aanvullende laag die jouw conclusies mogelijk nog verder onderbouwt: de psychologie van veroudering en de 'wil om te leven'. Dit is geen zweverig concept, maar een serieus onderzoeksgebied.

Zo toont baanbrekend werk van professor Becca Levy (Yale University) inderdaad aan dat een positieve mindset over het eigen ouder worden een direct, meetbaar biologisch effect heeft. Uit haar longitudinale onderzoek bleek dat mensen met zo'n positieve blik gemiddeld 7,5 jaar langer leven – een effectsterkte die die van veel traditionele leefstijlfactoren evenaart of overtreft. Deze mindset blijkt ontstekingswaarden te verlagen en het immuunsysteem te versterken.

Dit psychologische perspectief kan helpen verklaren waarom de Franse context zo beschermend werkt. De Franse cultuur, met zijn nadruk op joie de vivre, sociale maaltijden en het behoud van sociale status op hoge leeftijd (zoals ook onderzoeker Jean-Marie Robine beschrijft), voedt mogelijk zo'n positieve kijk op de latere levensfasen. Het fungeert als een psychosociale buffer. In Nederland, waar de nadruk sterker ligt op zelfregie en autonomie (zoals Rudi Westendorp beschrijft), kan de 'levenswil' een andere, even waardevolle maar mogelijk kwetsbaarder vorm aannemen.

Het mooie is dat dit perspectief jouw punten niet tegenspreekt, maar integreert. Een laagdrempeliger zorgsysteem (jouw punt 3) kan geruststellend werken en zo de positieve mindset ondersteunen. Een voedingscultuur gebaseerd op traditie en genot (jouw punt 1) is niet alleen fysiek, maar ook psychologisch en sociaal gezond.

Je artikel geeft dus niet alleen antwoord op de vraag hoe Fransen langer leven, maar opent ook de discussie over waarom ze dat willen – een even essentieel onderdeel van de puzzel. Voor wie zich verder wil verdiepen, zijn de werken van Becca Levy (Breaking the Age Code) en het concept Sense of Coherence (Aaron Antonovsky) inderdaad absolute aanraders.

Een zijsprong, richting politiek:  

Het joie de vivre-perspectief herinnert ons eraan dat gezondheid en een lange levensduur niet alleen het resultaat zijn van individuele discipline, maar ook van een ondersteunende, plezierige en sociale omgeving die een positieve "wil om te leven" voedt.

Het is volgens mij een welkome correctie op een te smalle, utilistische kijk op gezondheid in NL  ( autonomie, eigen verantwoordelijkheid gezondheid, individualisme versus 'de laagdrempelige omgeving'. verkeerde keuzes= dus eigen schuld en ziekte, de kritische calculerende zorgconsument, en ga maar door) .

Reactie van Ingrid de Eerste op 4 Januari 2026 op 9.20

Mooi gezegd. Ik zie de ouderen in het dorp zo leven als je beschrijft.

Je reactie hieronder, dit zijn de huisregels. 

• ‹ Vorige
• 1
• 2
• 3
• Volgende ›
• Pagina