Hèt netwerk van, voor en door Nederlandstaligen in Frankrijk - zegt het voort!

Het verhaal achter de naam (79) - Planches

Er zijn nogal wat plaatsnamen die op de een of andere manier verwijzen naar een brug: een belangrijke plek, want daar kon men het water over.

De eenvoudigste bruggen werden gevormd door planken over een waterloop of beek. In 1196 wordt bij een houten bruggetje over de Romaine een dorp met de naam Planches vermeld. Zo rond de zeventiende eeuw komt er op die plek een stenen brug en het dorp wordt vanaf dan Le Pont-de-Planches (Haute-Saône) genoemd: eigenlijk dubbelop, want planches betekende al ‘(eenvoudige) houten brug’. En ja, dat woord is verwant aan het Nederlandse 'plank'. In de tweede helft van de Middeleeuwen krijgt het woord een bredere betekenis en kan planche gebruikt worden voor elk soort brug. In de archieven van Génouillé (Charente-Maritime) beschrijft men in 1581 une grande pierre qui sert de planche, ‘een grote kei die als brug dient’.

In La Planche (Loire-Atlantique) lag een brug over de Ognon en in Planches (Orne) over de Risle. Planches in Meunet-Planches (Indre) ligt aan een oude Romeinse weg, met vermoedelijk een oude brug over de Théols. Nabij La Planche à Serre (gemeente Résigny, Aisne) stroomt de Serre. Elders in Picardië vinden we met een dialectale vorm, tussen Fruges en Hesdin, het kleine dorp Planques (Pas-de-Calais), aan de bovenloop van een beek die tegenwoordig de Planquette heet. De beek is daar in tweede instantie naar die oude brug vernoemd. En bij La Planche à Quatre Pieds (gemeente Nonvilliers-Grandhoux, Eure-et-Loir) mag je zelf een mooi verhaaltje bedenken...

_____________________________

☑️ Beste plaatser van dit bericht,

fijn dat je gebruik maakt van dit forum. Doe alsjeblieft mee met de discussie die volgt op je bericht! Reageer zelf op de reacties die anderen geven. Dat mag ook best een bedankje zijn.

_____________________________

Rubrieken,

Klik hieronder voor meer berichten in dezelfde rubriek.

20260319, Korte Verhalen, Kunst en Cultuur

< Vorige bijdrage

Reactie van Ludique gisteren: Geweldig leuke 'weetjes' weer! Heerlijk om te lezen, te leren en te weten. Super weer. Complimenten Jeroen!

Reactie van Ingrid de Eerste gisteren: Merci Jeroen. Altijd interessant.

Reactie van Marjanne van den Berg.Dansen 7 uur geleden: Mooi verhaal, Jeroen. Op Google Maps zoekend vind ik verschillende dorpen/gehuchten met de naam Planche, of Planches, en ook Plancher. Heeft dat dezelfde herkomst?

In de Vogezen (in het zuiden) liggen de dorpen Plancher-Bas en Plancher-les-Mines (een Plancher-Haut kan ik niet vinden). Beide Plancher-dorpen liggen aan de voet van een welbekende Tour-berg, la Planche des Belles Filles.

Reactie van Jeroen Sweijen 6 uur geleden: Dank jullie wel voor de fijne reacties!

Reactie van Jeroen Sweijen 6 uur geleden: Marjanne, meerdere reacties op jouw post:

- Plancher-Haut is de oude naam van Plancher-les-Mines ; er was eerst wel zeker onderscheid tussen hoog & laag - later is hoog vervangen door de verwijzingen naar de mijnen die daar al heel lang waren (zilver, ijzer, lood...).

- Inderdaad, niet alle namen met planche hebben dezelfde oorsprong: bij het bekende Planche des Belles Filles zul je geen brug vinden. Ook Plancher heeft waarschijnlijk een afwijkende betekenis. In het (noord-)oosten, met name in Franche-Comté heeft planche of plancher ook de regionale betekenis van een onontgonnen vlak stuk grond (zeker in de bergen is een vlak stuk grond onderscheidend - dat is hier vermoedelijk aan de orde). Toch kan het woord ook 'zolder' betekenen, voor graan of voor hooi, bijvoorbeeld - of ruimer 'opslag', dat zou ook nog kunnen. Vraag je dus altijd af of een verklaring wel kán : is er brug noch rivier, dan ligt de brug-betekenis niet voor de hand.

- En als ik zo vrij mag zijn: wissel Google Maps eens in voor Géoportail (https://www.geoportail.gouv.fr/) : er gaat letterlijk een wereld voor je open.

Fijne dag allemaal!